Hoogbegaafden: Een te ontginnen potentieel in België (Studie van itinera)

We krijgen heel regelmatig vragen rond versnellen. Het is meestal een van de vragen die we krijgen op onze infosessies en themareeksen. Als ouder twijfel je immers soms heel hard of versnellen wel een goed idee is. Je twijfelt of de er sociaal emotioneel al klaar voor zijn. Je twijfelt hoe dat zal lopen in de pubertijd in in de unief? Gaan ze dan nog wel meekunnen … met andere woorden. Ga ik de hele toekomst van m’n zoon of dochter versmijten? Is het niet veiliger gewoon mee te gaan met de rest van de groep? We blijven er op hameren dat het zo belangrijks is dat zoon of dochter uitgedaagd wordt. Niets doen en toch goede punten is een mogelijke voorbode van problemen op latere leeftijd!

Er zijn al heel veel studies rond het onderwerp gebeurd. Ook van meer commerciële denktanks zoals Itenera. Ondertussen al meer dan 10 jaar geleden hebben zij er ook onderzoek naar gedaan en zo komen tot volgende conclusies:

Photo by Charlein Gracia on Unsplash

Inleiding en Doelstelling

Het rapport benadrukt de noodzaak van systematische en vroege detectie van hoogbegaafde kinderen in België. Ondanks de wettelijke garanties krijgen veel kinderen met een ontwikkelingsvoorsprong niet het onderwijs dat ze nodig hebben.

Vaststellingen

Economische Groei en Hersenen: Duurzame economische groei vereist maatregelen op verschillende vlakken. Hersenen zijn onze belangrijkste grondstof, en het is cruciaal om geen enkele kans te missen.
Definitie van Hoogbegaafdheid: Hoogbegaafden worden vaak gedefinieerd als mensen met een hoog IQ, maar ze hebben ook een hoge mate van creativiteit en motivatie1.
Gebrekkige Detectie: Er is een gebrek aan systematische detectie van hoogbegaafde kinderen, wat leidt tot onderpresteren en soms psychische en medische klachten.

Ideeën voor Verbetering

Verplichte Screening: Een door de overheid opgelegd protocol voor verplichte screening.
Opleiding van Leerkrachten: Leerkrachten, CLB’s en inspecties moeten worden opgeleid in deze materie.
Kangoeroeklassen: Oprichting van kangoeroeklassen per school of scholengemeenschap om kinderen op hun niveau te laten werken.
Versnelling: Een serieus detectiebeleid kan leiden tot weloverwogen beslissingen om kinderen een jaar te laten versnellen.

Conclusie van het rapport

Het rapport concludeert dat een systematische detectie en begeleiding van hoogbegaafde kinderen zowel op korte als lange termijn voordelen biedt. Dit omvat minder beroep op medische en psychologische hulpverlening, hoger kinderwelzijn, meer hoogopgeleiden, en een sterkere economie

Momenteel neemt de aandacht voor de verspilde talenten in de vorm van hoogbegaafden die door de mazen van het klassieke onderwijs vallen enigszins toe. Toch kan men met bijna zekerheid stellen dat ook in het schooljaar 2008-2009 kinderen met ontwikkelingsvoorsprong niet het onderwijs zullen krijgen waarvoor het decreet basisonderwijs en diverse internationale verdragen nochtans garant zouden moeten staan. In dit rapport ontwikkelen we een alternatief dat fundamenteel berust op een systematische en vroege detectie. We tonen bovendien aan dat deze investering zich bijna onmiddellijk terugverdient zodat dralen in deze materie zelfs in tijden van budgettaire malaise onverantwoord lijkt.