maar wat als je niet eens weet wie dat is?
Droom: “Ik wil mezelf kunnen zijn op het werk.”
Probleem: Maar je past je voortdurend aan zodat het “werkt” met anderen.
Tip: Begin met 10% meer jezelf te tonen. Niet ineens alles. Gewoon 10%.
Mijn verhaal: mijn jaar nul
Ik spreek vaak over 2012 als mijn jaar nul.
Er is een Rudo van vóór 2012 en een Rudo van daarna. De man die vandaag deze blog schrijft, heeft intussen een lange weg afgelegd. Die reis begon, toen nog niet helemaal bewust, in dat bepalende jaar 2012.
Waarom 2012 zo’n kantelpunt was? Omdat ik tot dan een groot deel van mijn leven rollen speelde. Niet bewust — ik had zelf niet door dat ik het deed. Elke dag opnieuw keek ik hoe ik me moest gedragen om me aan te passen aan de situatie. En wanneer ik moe was, viel dat masker soms even weg. Dan was ik kort mezelf, zei ik iets wat — afgaand op de reacties — blijkbaar niet goed viel, en bleef ik daar wekenlang mee zitten. Daardoor werd ik alleen maar voorzichtiger, vastbesloten om dat niet opnieuw mee te maken.
Maar als ik eerlijk ben: ik was continu bezig om “in de puzzel te passen”.
Op school.
Op het werk.
Thuis, op uitstap, op reis, …
Ik keek onbewust:
- hoe mijn collega’s zich gedroegen
- hoe gesprekken volgens de norm moesten verlopen. Uit reacties leidde ik af of mijn antwoord passend was
- hoe je je sociaal hoorde te gedragen
Het masker van aanpassing
Ik paste me voortdurend aan aan wat er van mij verwacht werd. Zelfs als ik diep vanbinnen voelde dat het niet bij me paste, deed ik mee aan bedrijfsuitstappen – terwijl ik die eigenlijk verschrikkelijk vond. Ik probeerde zo goed mogelijk de collega te zijn die in het plaatje paste. Sociaal deed ik wat hoorde: het traditionele huisje, tuintje, gezinnetje, een goede job – alles waarvan je denkt dat het je gelukkig zou moeten maken, volgens de ongeschreven regels.
Maar diep vanbinnen voelde ik dat het niet klopte. Ik voelde me een buitenstaander, bijna alsof ik een alien was. Ik dacht dat het volledig aan mij lag, dat ik degene was die niet voldeed aan de verwachtingen of niet de juiste ‘code’ kende. Ik voelde me structureel ongelukkig en was daar ook kwaad voor op mezelf.
... en ik dacht echt dat ik levenslang veroordeeld was om zo'n ongelukkig leven te lijden
Na een dag vol prikkels luister ik nogal eens naar muziek. Dat is vaak mijn manier om terug te landen, om opnieuw wat ruimte te voelen in m’n hoofd en lichaam. En toen kwam “Levenslang” van Robert Long voorbij. Een nummer waar ik vroeger eindeloos naar kon luisteren. Ik herinner me nog hoe hard dat binnenkwam, hoe herkenbaar het voelde. Alsof dat gewoon was hoe het leven hoorde te zijn: meedoen, aanpassen, proberen passen in wat er verwacht werd. Alsof ik mezelf ergens onderweg had ingeleverd, maar dat dat de prijs was om erbij te horen. En misschien nog confronterender: dat ik toen echt geloofde dat dit het was. Dat dit mijn levenslang was. Dat ik het zo zou blijven doen, blijven proberen, blijven schipperen tussen wie ik was en wie ik dacht te moeten zijn. Pas veel later ben ik beginnen voelen dat er ook een andere weg bestond. Eén waarin ik niet levenslang vastzat in aanpassen, maar stap voor stap kon terugkeren naar mezelf.
De prijs van aanpassen
Wat ik toen nog niet besefte: aanpassen heeft een hoge prijs. Het kost energie, maar jezelf verliezen kost nog veel meer. Mijn lichaam begon signalen te geven. Jarenlange onbewuste roofbouw eiste zijn tol.
- Vermoeidheid
- Onrust
- Fysieke klachten
- Veel psychologische ups en downs
In 2011 mondde dat uit in een dubbele longontsteking. Zo zwaar dat ze de foto’s opnieuw namen omdat ze dachten dat het toestel stuk was. Mijn lichaam zei iets wat ik toen nog niet begreep. Die zomer had echt m’n laatste kunnen zijn.
En alsof dat nog niet genoeg was, kreeg ik in 2012 ook een burn-out . Ik bleef op m’n werk perfect functioneren maar ging toen door een nog veel donkerdere tunnel. Marjolein zij dat alleen m’n omhulsel er nog was maar dat er niets meer in zat. Ik was helemaal leeg. Vandaag vermoed ik dat beide uit dezelfde onderliggende oorzaak voortkwamen, al weet ik dat niet zeker. Wat ik wél zeker weet, is dat daar het echte kantelpunt lag.
Die burn-out was het moment waarop duidelijk werd dat doorgaan op dezelfde manier niet langer mogelijk was. Ondanks dat ik bleef functioneren, voelde ik mij vanbinnen volledig uitgeput en leeg. Het besef groeide dat het masker van aanpassing, het steeds proberen voldoen aan verwachtingen, zijn tol had geëist. Die periode werd een wake-up call: het was niet langer houdbaar mezelf te verliezen in het streven naar perfectie en acceptatie.
Wat ik toen meemaakte, was niet zomaar een dipje, maar een diepgaande crisis. De burn-out maakte pijnlijk zichtbaar dat er een fundamentele verandering nodig was. Achteraf gezien was precies dit moment het kantelpunt: het begin van de zoektocht naar wie ik echt ben, naar meer authenticiteit en minder aanpassen ten koste van mezelf.
De ontdekking: het begint bij jezelf leren kennen
De echte ommekeer in mijn leven begon niet bij mezelf. Op dat moment zat ik immers nog vast in de donkere tunnel waar ik eerder over schreef. De verandering werd eigenlijk ingeluid door een business coach bij Liantis, die me begeleidde tijdens een reorganisatie. Ik moest een nieuwe rol opnemen: portfolio management, waarbij ik verantwoordelijk werd voor verschillende projecten en budgetten. Straf, zeker als je bedenkt dat ik best chaotisch ben en vermoedelijk dyslexie en dyscalculie heb. Deze rol was mij toegewezen door een consultant die een audit had uitgevoerd en talenten had ontdekt in mij, waar ik mezelf totaal niet bewust van was. Mijn directie ging ermee akkoord, wat betekent dat ook zij potentieel zagen dat ik zelf niet kon inschatten.
Vervolgens werd er een nieuwe consultant aangetrokken om mij op te leiden en te coachen in deze rol. Chris Michiels, een ex-militair die had gediend in ex-Joegoslavië, dus op het eerste zicht zeker geen hyper empathische en zachte coach. Op de eerste dag zag hij echt niet hoe ik ooit een portfolio manager zou kunnen zijn; ik miste eigenlijk alle capaciteiten die nodig waren voor zo’n functie. Hij legde de basisprincipes van portfolio management uit en toonde me een Excel-bestand dat hij zelf had gemaakt om alles te beheren. Door mijn ADHD heb ik bovendien een slecht geheugen, dus maakte ik diezelfde avond snel een eigen Excel-bestand, in de hoop dat ik de volgende dag nog iets had om verder op te bouwen.
Dat moment bleek een eye-opener voor mijn coach. Hij ontdekte diep verborgen talenten in mij, die ik helemaal niet bewust inzette. Vanaf die dag veranderde zijn blik op mij volledig; hij begon me te coachen vanuit het perspectief dat er veel onbenut potentieel in mij zat. Dit noemen we ook wel het pygmalion-effect: onderschat niet de kracht van iemand die écht capaciteiten in jou ziet. Dat was het echte kantelpunt.
Het meest grens verlegende advies die hij me toen gegeven heeft was om de 7 eigenschappen van Covey te lezen. Dat zorgde voor een verschuiving: daar startte de reis naar mijn authentieke ik – die 10% jezelf zijn, of beter gezegd, 10% jezelf ontdekken.
Niet door plots “meer mezelf te zijn” maar door iets veel fundamentelers: Ik begon mezelf te leren kennen. Door de eerste eigenschap van Covey toe te passen begon ik het stuur echt in handen te nemen. Van daaruit werkte ik stap voor stap verder om meer en meer mezelf te leren kennen. Mijn absolute eerste stap was daarin m’n donkere bril https://growth-mindset.be/de-donkere-bril-die-ik-droeg/ wegsmijten en er één opzetten waarin ik positieve dingen zocht in elk van m’n ervaringen. En zo ontdekte ik stap voor stap dat ik zelf de keuze had die nieuwe bril op te zetten.
Wat ik vandaag mensen leer als “10% meer jezelf zijn” is eigenlijk dit:
- ontdekken wie je bent
- herkennen wat jou energie geeft
- zien hoe jouw brein werkt
- begrijpen wat je nodig hebt
Stap voor stap. Niet alles ineens. Maar bewust. Die ontdekkingsreis doe je op basis van een reeks (observatie)oefeningen om stap voor stap te leren ontdekken waar je echt gelukkig van wordt.
Waarom dit essentieel is bij hoogbegaafdheid en neurodivergentie
Wat ik later pas begreep, is dat mijn struggle geen toeval was. Elk model van hoogbegaafdheid beschrijft aspecten die uitklaren wat ‘hoogbegaafd zijn’ echt betekent en waarom dat fundamenteel verschilt van neurotypische personen.
Neem nu het Dynamisch Model van Kieboom , en vervang in dit model het woord ‘school’ door ‘werk’. Je zult merken hoe groot de impact van je werk kan zijn op jouw functioneren en welzijn. Dit model benadrukt dat de omgeving – of dat nu school of werk is – een doorslaggevende rol speelt in hoe hoogbegaafdheid tot uiting komt en ervaren wordt.
Neem het Differentiatiemodel van Begaafdheid en Talent van Françoys Gagné en je zal begrijpen waarom uitdaging essentieel is om te leren en te groeien. Dit model maakt duidelijk dat talentontwikkeling niet vanzelf gaat, maar afhankelijk is van het bieden van de juiste uitdagingen en kansen. Zonder deze uitdaging stagneert groei en ontwikkeling.
Mijn favoriet voor volwassenen: Het Delphi-model van hoogbegaafdheid biedt een diepgaand inzicht in de unieke eigenschappen van hoogbegaafde personen. Dit model maakt duidelijk dat hoogbegaafdheid méér is dan alleen slim zijn; het gaat om een specifieke manier van denken, voelen en waarnemen die fundamenteel verschilt van neurotypische personen.
Deze eigenschappen – autonomie in denken, intens voelen, snel verbanden leggen, sterk waarnemen en diep willen begrijpen – zorgen ervoor dat hoogbegaafden hun omgeving anders ervaren. De uitdagingen en worstelingen die zij tegenkomen zijn geen toevalligheden, maar intrinsiek verbonden aan hun unieke manier van zijn. Volgens het Delphi-model ben je dus niet alleen “slim”, maar iemand die:
- autonoom denkt
- intens voelt
- snel verbanden ziet
- sterk waarneemt
- diep wil begrijpen
Door deze kenmerken kun je als hoogbegaafde op een andere manier reageren op je omgeving, wat leidt tot specifieke uitdagingen. Het Delphi-model helpt om deze eigenschappen te herkennen en te begrijpen, zodat je kunt leren hoe je jouw unieke kwaliteiten optimaal inzet en waarom aanpassing vaak leidt tot spanning. Het erkennen van deze eigenschappen is een essentiële stap in het proces je authentieke ik te vinden. Je bent een persoon die …
- autonoom denkt
- intens voelt
- snel verbanden ziet
- sterk waarneemt
- diep wil begrijpen
Met andere woorden: je bent gemaakt om niet standaard te zijn. Maar als jij die eigenschappen gaat onderdrukken om te passen… dan ontstaat er spanning. En die spanning komt er altijd uit:
- in je lichaam
- in je energie
- in je motivatie
De grote shift: van aanpassen naar afstemmen
Wat voor mij alles veranderd heeft, is dit inzicht. Het doel is niet “tegen de wereld ingaan” . Het doel is leren afstemmen zonder jezelf te verliezen
Vandaag kan ik (meestal 😉 ):
- mezelf zijn
- én begrijpen hoe anderen denken
- én verbinding maken
Dat is de echte groei.
Het idee om “gewoon mijn eigen ding te doen” klinkt misschien verleidelijk – het is een houding die ik vaak hoor bij mijn klanten. Ze geven aan dat hun collega’s hen toch niet begrijpen, of vragen zich af waarom anderen niet vanzelf inzien dat bepaalde aanpakken simpelweg niet werken. Het gevolg is dat ze besluiten om taken liever zelf uit te voeren, dan te wachten tot collega’s mee zijn.
Toch is dit niet de essentie van wat nodig is om écht impact te maken. Het gaat er juist om dat je jezelf kunt blijven en tegelijk verbinding weet te maken met anderen. Door samen te werken en open te staan voor een gemeenschappelijk doel, creëer je een situatie waarin iedereen een meerwaarde kan zien en bijdragen. Op die manier ontstaat er echte samenwerking en groei, gebaseerd op respect voor jezelf én voor de ander.
“Ik weet wie ik ben, én ik kan bruggen bouwen”
Covey is voor mij zonder twijfel de belangrijkste inspiratiebron geweest en heeft een echte ommekeer teweeggebracht in mijn manier van denken en handelen. Dankzij zijn inzichten heb ik geleerd dat het niet draait om tegen de stroom ingaan of je afzonderen, maar juist om afstemmen zonder jezelf te verliezen. Zijn gedachtegoed heeft me geholpen om mezelf te ontdekken, anderen beter te begrijpen en verbinding te maken. Hierdoor ben ik in staat om niet alleen mijn eigen doelen na te streven, maar ook samen met anderen te werken aan gemeenschappelijke doelen. Deze principes vormen voor mij de basis van echte groei en leiderschap.
Ik ben immers eerder begonnen met Covey toe te passen, dan dat ik ontdekt had dat ik neuro divergent was. Dus zelf voordat ik echt ben beginnen ontdekken wie ik echt was had dit boek al een enorm effect op m’n identiteit (in wording). Daarom ben ik in daaropvolgende jaren actief beginnen onderzoeken waarom dit boek zo’n positieve impact had op mij.
De link met de 7 eigenschappen
Wat ik toen geleerd heb, pas ik vandaag nog elke dag toe:
- Wees proactief → Jij kiest hoe je jezelf toont
- Begin met het einde voor ogen → Wie wil jij écht zijn?
- Belangrijke zaken eerst → Authentiek leven is geen luxe
- Denk win-win → Jij + de ander
- Eerst begrijpen, dan begrepen worden → Start bij zelfinzicht
- Synergie → Verschillen maken teams sterker
- Houd de zaag scherp → Blijf jezelf ontwikkelen en genoeg recup
Authenticiteit is geen trucje. Het is persoonlijk leiderschap.
Waarom 10% zo belangrijk is
volledig aan, ofwel laten ze plots alles los. Dit zwart-wit denken leidt zelden tot duurzame verandering.
- Volledig aanpassen kan ervoor zorgen dat je jezelf verliest.
- Plots alles loslaten is vaak te radicaal en brengt onzekerheid met zich mee.
Maar echte verandering werkt anders. Het draait niet om het kiezen van één van deze uitersten, maar om het zetten van kleine, bewuste stappen richting meer authenticiteit.
10% meer jezelf: wat betekent dat?
10% meer jezelf betekent niet dat je alles radicaal moet veranderen, maar dat je elke dag een klein beetje dichter bij je authentieke ik komt. Dit kan bijvoorbeeld door:
- één idee extra uitspreken
- één keer eerlijker zijn
- één stuk minder maskeren
Het effect van kleine stappen
Door elke dag kleine stapjes te zetten, bouw je geleidelijk aan verandering op. Door je te focussen op jezelf, merk je na verloop van tijd dat ook je omgeving verandert. Sommige mensen zullen zich minder tot je aangetrokken voelen – wat meestal betekent dat zij geen meerwaarde bieden aan jouw geluk. Anderen zullen juist meer connectie ervaren, omdat ze verbonden zijn met de versie van jou die dichter bij je authentieke zelf staat.
Reflectie (voor jou)
Waar start je vandaag? Wel reflecteer op het einde van de dag over volgende zaken:
- Waar pas jij je vandaag nog aan?
- Wat zou 10% meer jezelf zijn concreet betekenen? Wat zou je doen? Wat zou je zeggen?
- Wat is het ergste dat zou gebeuren… en wat is het beste?
Tot slot
Als ik iets geleerd heb na mijn longontsteking… mijn burn-out… en mijn zoektocht:
- Je kan perfect functioneren door je aan te passen
Maar je kan alleen floreren als je jezelf wordt
En dat begint niet met een grote sprong.
Maar met een kleine stap.
- 10% meer jij
- Wil je hier echt mee aan de slag?
Misschien herken je jezelf in dit verhaal.
Misschien voel je al langer dat je ergens “niet helemaal jezelf” bent…
Maar weet je nog niet goed:
- wie je écht bent
- hoe jouw brein werkt
- hoe je kan stoppen met aanpassen zonder verbinding te verliezen
Dan hoef je dat niet alleen uit te zoeken.
In mijn traject begeleid ik neurodivergente en hoogbegaafde volwassenen in groep of individueel stap voor stap:
- naar meer zelfinzicht
- naar hun echte sterktes
- naar werk en leven dat wél klopt
Zonder maskers.
Zonder moeten passen.
Maar mét verbinding.
Start met die eerste 10%.
En als je voelt dat je verder wil gaan – kijk dan voor extra info en een gratis intake gesprek naar ons groeps/groei traject. De beste weg naar ontwikkelingsgelijken en authenticiteit
Je bent welkom.
Meer info voor snelle denkers
Bekijk onze Masterclass
We geven regelmatig een online masterclass waar we dieper inzoomen op de reis die je als snelle denker moet doormaken,
de uitdagingen die je hebt en hoe je ermee aan de slag kan.
En waarom Covey zo’n sterk boek is voor snelle denkers
Ikwil direct aan de slag
Ja, ik wil een gratis intakegesprek
Heb je wel al best wat info, ben je al gecoacht maar werkte het niet. Wil je echt aan de slag en ben je vooral geïnteresseerd om het in groep aan te pakken. Kijk dan zeker eens naar ons groepstraject.
Het heeft in de afgelopen jaren al veel levens veranderd. Authentiek, sterk, diep …